Dziecko gaworzy, guga już jako niemowlę - w ten sposób przygotowuje się do mówienia i jak da się zaobserwować, mówi sylaby, a nie głoski. Tak intuicyjnie powstała metoda krakowska, która polega na nauce czytania nie liter, a sylab.

WIDEO

player placeholder

Metoda krakowska - na czym polega

„Krakowska metoda uczenia czytania” została opracowana przez prof. Jagodę Cieszyńską. Funkcjonuje też pod nazwą „Symultaniczno-Sekwencyjna Nauka Czytania” i jest elementem terapii neurobiologicznej, która stymuluje wszystkie funkcje poznawcze u dziecka. Ma na celu podtrzymywać naturalne i intuicyjne nauczanie mówienia i czytania sylabami. Czemu jest skuteczna i polecana?

Metoda krakowska pobudza obie półkule mózgu przy nauce czytania z naciskiem zwł. na tę lewą, która w życiu codziennym traci w tym obrazkowym świecie.

Zobacz także:

Prawa półkula działa symultanicznie, czyli odpowiada za to,jak postrzegamy świat, doszukuje się analogii, konsekwencji, podobieństw. Dzięki docieraniu do dziecka wszystkimi kanałami tworzą się bardziej trwałe ślady pamięciowe.

Lewa półkula działa w sposób sekwencyjny, czyli analizuje różnice, a jeśli dzieci otoczone ekranami telewizorów widzą świat jedynie obrazkowo, to opóźnia jej rozwój.

Kiedy zacząć naukę czytania?

Dzieci w wieku przedszkolnym przyswajają naukę czytania bardzo łatwo i efektywnie (aktywność ich mózgów jest bardzo wysoka), czyli można zacząć uczyć dziecko metodą krakowską między 3. a 6. rokiem życia, a nawet po ukończeniu 2. roku życia.

Wielu rodziców uważa, że nauka czytania należy do etapu szkolnego i nie decydują się nad wdrażaniem żadnych metod przekazywania tych umiejętności. W rzeczywistości opanowanie czytania przed pójściem do szkoły ułatwia maluchowi odnalezienie się w nowej sytuacji i dobrze wpływa na jego poczucie własnej wartości.

Jak nauczyć dziecko czytać metodą krakowską

Dziecko uczy się czytać stopniowo. Etapy wg szkolakrakowska.pl naśladują kroki rozwoju mowy dziecka: od samogłosek, przez sylaby do pełnych wyrazów i zdań. Jako pierwsze dziecko poznaje sylaby ze spółgłoską p. Naukę rozpoczyna się od powtarzania - początkowo rodzic, a potem dziecko powtarza je w kolejności: PA PO PU PE PI PY.

Następne etapy to zmiana kolejności i odczytywanie sekwencji PA PA, PI PI PI, a w następnym etapie różnicujemy odczytywane sylaby, np. PA PU, PE PO PI. Po opanowaniu tej umiejętności, wprowadza się sylaby ze spółgłoską M - czytamy na stronie propagatorów metody.

Najważniejsze, to zapoznać dziecko z sylabami w różnych zestawieniach ze znanymi samogłoskami. Następnie wprowadza się spółgłoski p m b l f w t d i tworzy się sylaby, np. APA. MOP, BAM. Potem zmienia się kolejność, tworzy nowe wyrazy i nazywa przedmioty.

Jeśli dziecko jest już gotowe, kolejnym etapem jest odczytywanie sylab zamkniętych, czyli kończących się spółgłoską, np. AP OP UM IM. Później rodzic wdraża nowe sylaby składające się z samogłoski i sylaby otwartej, na potem zamknięte. Kolejność wprowadzania: s z k g j n sz ż/rz c dz h/ch ł cz dż drz r. Dwuznak to całość, odczytuje się go razem. Na końcu dziecko poznaje samogłoski nosowe (ą, ę), które wprowadza się nie w sylabach, ale w wyrazach. Brzmi skomplikowanie, ale po przeczytaniu instrukcji lub odpowiedniej literatury, można łatwo wdrożyć tę naukę w zaciszu domowym.

Wyróżnia się 5 etapów metody krakowskiej:

  • Etap I. Naukę zaczyna się od samogłosek prymarnych (a, u, i) do sylaby otwartej (czyli rozpoczynającej się spółgłoską, a zakończonej samogłoską, np. Pu, Mu, Be).
  • Etap II. Nauka przebiega od sylaby otwartej do pierwszych wyrazów, np. MaTa.
  • Etap III. Ten etap polega na czytaniu sylab zamkniętych, rozpoczynających się samogłoską i kończących się spółgłoską, np. AleK.
  • Etap IV. To czytanie nowych sylab otwartych i zamkniętych.
  • Etap V. To samodzielne czytanie wyrazów.

Co jest najważniejsze na poszczególnych etapach metody krakowskiej?

Każdy z nich odbywa się wg sekwencji: powtarzanie (po rodzicu) – rozumienie (dorosły pokazuje dziecku odczytywane głoski) – nazywanie (dziecko samo je odczytuje).

Nie bój się włączać w naukę ruchowych zabaw czy gestów - jeśli masz słowo BAM, to upadnij, a jeśli BUM, to udawaj, że wybucha np. wulkan. Gdy słyszysz PUK, zapukaj do drzwi. Możesz też wykorzystać je przy nauce sylab. To może być świetna zabawa - zdaj się na swoją intuicję!

Inne tematy z zakresu rodzicielstwa:

Opieka na dziecko 2020: kompendium wiedzy
Te imiona dla chłopców są modne w 2020
5 porad, jak wybrać imię dla dziecka